ISSN: 1300-0292
İndekslendiği Dizinler: SCIENCE CITATION INDEX EXPANDED
CINAHL, Index Copernicus,
Chemical Abstracts (CA),
Excerpta Medica / EMBASE
Dil: Türkçe, İngilizce
İçerik: Orijinal Araştırma, Derleme, Editöre Mektup, Olgu Sunumu, Tıp Eğitimi, Tıbbi Kitap İncelemeleri
|
|
|
Metilasyon Ve Kanser
Dr. Derya Beyza SAYINa
aTıbbi Biyoloji AD,Kırıkkale Üniversitesi Tıp Fakültesi, Kırıkkale>
CpG dinükleotidlerinde gözlenen DNA metilasyonu, memelilerdeki epigenetik değişikliklerin başında gelir. Normal hücrelerde, tekrar dizilerindeki CpG dinükleotidleri metileyken, genlerin %50'sinin promotor bölgelerinde bulunan CpG adacıkları demetiledir. Epigenetik mutasyon, DNA dizisinde değişiklik olmaksızın, gen ifadesini kalıtılabilir şekilde değiştirir ve kanser oluşumunda genetik değişiklikler kadar etkilidir. Kanser hücrelerinde genomda yaygın hipometilasyonla birlikte, promotor bölgelerdeki CpG adacıklarında hipermetilasyon gözlenir. Promotor bölge hipermetilasyonu, devamındaki genin susturulmasına neden olur, özellikle tümör baskılayıcı genlerin etkisizleştirilmesinde önemlidir. hMLH1 ve O6-MGMT genleri farklı kanserlerde en fazla metilasyonu çalışılan genler arasındadır. Kanser gelişimi için en klasik teori Knudson'un iki vuruş hipotezidir ve bu vuruşlardan birisi epigenetik olabilir. Genomda gözlenen yaygın hipometilasyon ise genomik kararsızlığa yol açarak ya da susturulmuş parazitik dizilerin ifade bulmasına neden olarak kanser gelişimine katkıda bulunabilir. Promotor bölge metilasyonunun; kanserden kansere, ya da aynı kanserin tipine göre farklı kalıplar göstermesi ve idrar, balgam ya da serum gibi primer kanser dokusu dışında da kanser için tarama testi olarak kullanılması gündemdedir. Epigenetik mutasyonlar, genetik mutasyonların aksine geri dönüşlüdür ve promotor bölge metilasyonu normal hücrelerde gözlenmediği için kullanılacak kemoterapötik, sadece kanser hücrelerine etki edecek seçicilikte olacaktır. Kanser hücrelerinde gözlenen epigenetik değişikliklerin saptanması, konuyla ilgili bilgilerin artması hem kanserin önlenmesi hem prognozunun belirlenmesi hem de tedavi yaklaşımlarının geliştirilmesi açısından giderek önem kazanmaktadır.Anahtar Kelimeler: Metilasyon; neoplazi; epigenetik; gen susturulması; kromatin yeniden düzenlenmesiaTurkiye Klinikleri J Med Sci 2008, 28:513-524
|
|
|
|
|
